Portal:Językoznawstwo

Z Nemesisi, wolnej encyklopedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Portal Językoznawstwo w polskiej Nemesisi

Wieża Babel

Jest to portal dla wszystkich wikipedystów zainteresowanych językoznawstwem. Portal gromadzi artykuły pod kategorią językoznawstwo.

Językoznawstwo (lingwistyka) jest nauką o języku. Zajmuje się funkcjonowaniem, powstawaniem i rozwojem języka, a także powiązaniami między poszczególnymi językami.

Kierunki badań językoznawczych można zebrać w trzy następujące przeciwstawne pary: językoznawstwo synchroniczne – językoznawstwo diachroniczne, językoznawstwo teoretyczne – językoznawstwo stosowane oraz makrolingwistyka – mikrolingwistyka.

Kierunek badań określany czasami jako lingwistyka ogólna, bez dodatkowych określeń, należy rozumieć jako językoznawstwo synchroniczne, teoretyczne i niezależne jednocześnie. Dziedzina ta jest uważana za jądro językoznawstwa.

Portal wystartował 19 listopada 2005. Jeżeli chcesz edytować tę stronę przejdź tutaj.

Artykuł na

medal

Język fiński jest językiem aglutynacyjnym. Oznacza to, że wzajemne relacje między słowami oddaje się przy użyciu przyrostków. Zawartość treściowa, która w językach indoeuropejskich oddawana jest analitycznie przy użyciu oddzielnych słów, w języku fińskim realizowana jest przy pomocy sufiksów. Jedno słowo można zatem poszerzyć o kilka sufiksów, poszerzając lub zmieniając jego znaczenie. Niech za przykład posłuży słowo taloissanikinko, powstałe ze słowa talo (dom) i oznacza czy też w moich domach? Oto mechanizm zmian w wyrazie:

talo – dom
talossa – w domu (końcówka przypadku Inessivus -ssa (w))
taloissa – w domach (liczba mnoga)
taloissani – w moich domach (sufiks dzierżawczy -ni)
taloissanikin – też w moich domach (sufiks kin oznaczający też)
taloissanikinko – czy też w moich domach? (sufiks pytający -ko, zbliżony do staropolskiego -li?)

W przeciwieństwie do języków fleksyjnych, jak np. polskiego czy łaciny, sufiksy są jednoznaczne, to znaczy jeden sufiks pełni tylko jedną funkcję i zwrotnie – jedna funkcja dotyczy tylko jednego sufiksu.

Języki świata

Chuj (IPA: ʧuːx) – polisyntetyczny język z rodziny języków majańskich, używany przez Indian w Gwatemali i Meksyku.

Istnieją dwa blisko spokrewnione języki noszące tę nazwę:

Chuj z San Mateo Ixtatán (Chuj de San Mateo Ixtatán, Chuj z Ixatan, Chapai) – szacuje się, iż w Gwatemali posługuje się nim ponad 22 tysiące osób, zaś w Meksyku ponad 9 tysięcy osób.
Chuj z San Sebastián Coatán (Chuj de San Sebastián Coatán, chuj południowy) – szacuje się, iż w Gwatemali używa go ponad 19 tysięcy osób.

W krainie dźwięków

Łączące R (ang. linking R) – zjawisko fonetyczne istniejące w języku angielskim, polegające na wymowie głoski /r/ w kontekstach fonetycznych, w których zazwyczaj nie pojawia się, czyli mające charakter epentezy. Zgodnie z obecnymi zasadami wymowy są to pozycje na granicach wyrazów zakończonych samogłoską, w przypadku gdy następne słowo rozpoczyna się również od samogłoski (tzw. kontekst interwokaliczny). Łączące R może mieć charakter zarówno naturalny jaki i intruzyjny – tzn. pojawiać się w miejscach, gdzie naturalnie nie występuje i nie jest zaznaczone w pisowni. Łączące R pojawia się w większości dialektów, w których w sposób naturalny zanika w kontekście postwokalicznym. Zjawisko występuje głównie w tych dialektach, w których /r/ zanika w kontekście spółgłoskowym.

W niektórym dialektach języka angielskiego zwarcie krtaniowe zastępuje inne spółgłoski zawarte, np. fonem /t/ w cockney'u i Estuary English.

Rodziny języków

Do zrobienia

Jeśli chcesz pomóc w tworzeniu portalu językoznawstwo, znajdziesz tu tematy, które są potrzebne do zrobienia/poszerzenia. Jeśli zauważyłeś, że brakuje jakiegoś artykułu, a sam nie możesz go napisać, prosimy o umieszczenie go na poniższej liście lub w "propozycjach tematów".